Επικαιρότητα

Της λογοθεραπεύτριας Φανής Τόμελιτς

Ο όρος «Μαθησιακές Δυσκολίες» χρησιμοποιείται για να χαρακτηρίσει μία ξεχωριστή κατηγορία δυσκολιών που αφορούν τη μάθηση, και πιο συγκεκριμένα την επεξεργασία του γραπτού λόγου. Οι δυσκολίες αυτές εκφράζονται με την έντονη και επίμονη δυσκολία του μαθητή να αποκτήσει την αναγνωστική ικανότητα, την ορθογραφημένη γραφή και/ή τη μαθηματική ικανότητα, σε βαθμό που να μην συμβαδίζει με τη χρονολογική του ηλικία και την εκπαίδευση που έχει λάβει.

Τα παιδιά που παρουσιάζουν ειδικές μαθησιακές δυσκολίες εμφανίζουν ένα σύνολο συμπεριφορών/δυσκολιών οι οποίες μπορούν να αναγνωριστούν από το κοινωνικό περιβάλλον του παιδιού.   

Οι δυσκολίες αυτές οφείλονται σε νευρολογικές βλάβες που πλήττουν συγκεκριμένες εγκεφαλικές λειτουργίες, οι οποίες δεν σχετίζονται με άλλες αιτίες, όπως βλάβες στην όραση ή στην ακοή, χαμηλό νοητικό δυναμικό, συναισθηματικές διαταραχές, περιβαλλοντικούς και κοινωνικούς περιορισμούς.  

Μελέτες δείχνουν ότι οι μαθησιακές δυσκολίες εμφανίζονται συχνότερα στα αγόρια παρά στα κορίτσια. Οι λόγοι είναι άγνωστοι. Τα άτομα με μαθησιακές δυσκολίες διαθέτουν διαφορετικό τρόπο αντίληψης και επεξεργασίας των πληροφοριών, που σημαίνει ότι για να μάθουν και να προοδεύσουν χρειάζονται διαφορετικό τρόπο διδασκαλίας.

Οι Μαθησιακές δυσκολίες χωρίζονται σε τρεις βασικές κατηγορίες:

1. Διαταραχή της ανάγνωσης (αργή ανάγνωση, χωρίς ροή, με συχνή την παρουσία συλλαβισμού. Παράλειψη, πρόσθεση ή και αντικατάσταση γραμμάτων, συλλαβών ή λέξεων. Ελλιπής κατανόηση του κειμένου).
2. Διαταραχή της γραπτής έκφρασης (παράλειψη, πρόσθεση, αντικατάσταση γραμμάτων, συλλαβών ή και λέξεων. Πολλά ορθογραφικά λάθη, ακόμα και σε λέξεις που έχουν διδαχθεί. Κακογραφία, μουτζούρες, απουσία των σημείων στίξης και των διαστημάτων μεταξύ των λέξεων).
3. Διαταραχή των μαθηματικών (δυσκολία στην αναγνώριση των μαθηματικών συμβόλων (+,-,x,:) και στην αντιγραφή αριθμών και πράξεων. Δυσκολία στην εκμάθηση του πολλαπλασιασμού).

Τα γενικά χαρακτηριστικά στη μάθηση των παιδιών με μαθησιακές δυσκολίες είναι:

• Δυσκολεύονται να ακολουθήσουν πολύπλοκες οδηγίες.
• Αποδιοργανώνονται σε καταστάσεις πίεσης και άγχους.
• Δυσκολεύονται στις αλληλουχίες (π.χ. στην εκμάθηση των ημερών της εβδομάδας, των εποχών του χρόνου, να βρουν ένα όνομα στον τηλεφωνικό κατάλογο, να βρουν μία λέξη στο λεξικό κλπ).
• Δυσκολεύονται στην ταξινόμηση, στην αποθήκευση και γενικότερα στην οργάνωση των πληροφοριών που δέχονται στο αρχείο του μυαλού τους.
• Εμφανίζουν «έλλειψη στοχαστικότητος». Απαντούν σχεδόν πάντα σε ερωτήσεις και προβλήματα και, κατά κανόνα, δίνουν λανθασμένες απαντήσεις, διότι δεν έχουν καθόλου σκεφτεί πριν απαντήσουν.
• Έχουν περιορισμένη συγκέντρωση προσοχής.
• Εμφανίζουν «ανώριμη και ανοργάνωτη συμπεριφορά». Η έλλειψη οργάνωσης είναι εμφανής ακόμα και στα συρτάρια τους, στο δωμάτιο τους, στον τρόπο που μελετάνε τα μαθήματα τους.
• Είναι σε θέση να θυμούνται το πρόγραμμα της τηλεόρασης, αλλά όχι την ορθογραφία απλών καθημερινών λέξεων.
• Αρκετά από αυτά τα παιδιά παρουσιάζουν ανώριμη κινητικότητα (αδεξιότητα στις κινήσεις).
• Δυσκολεύονται να θυμούνται ορισμούς, ημερομηνίες, συνθήκες, ονόματα κ.α.
• Δυσκολεύονται να κατανοήσουν γραφικές παραστάσεις.
• Εμφανίζουν ιδιαίτερη δυσκολία στην αντιγραφή από τον πίνακα και στη γραφή καθ’ υπαγόρευση, καθότι ο ρυθμός υπαγόρευσης είναι συνήθως πιο γρήγορος από αυτόν που μπορούν να ακολουθήσουν.

Σύμφωνα με το Εθνικό Ινστιτούτο Υγείας, ένα στα επτά άτομα έχει μαθησιακές δυσκολίες. Είναι σημαντικό λοιπόν οι γονείς να αναγνωρίζουν τα πρώτα σημάδια της μαθησιακής δυσκολίας, ώστε να ζητήσουν την απαιτούμενη βοήθεια. Όσο νωρίτερα ανιχνεύεται μία μαθησιακή δυσκολία, τόσο περισσότερες είναι οι πιθανότητες μελλοντικής επιτυχίας του παιδιού στο σχολείο και στη ζωή του γενικότερα.

Πιθανόν αρκετά παιδιά να παρουσιάζουν δυσκολίες στην ανάγνωση, στη γραφή ή/και στην ορθογραφία. Αυτό δεν σημαίνει όμως ότι εμφανίζουν μαθησιακές δυσκολίες. Δεν χρειάζεται ο όρος «Μαθησιακές δυσκολίες» να μας φοβίζει. Πρέπει οι γονείς να είναι σε θέση να διαχωρίζουν πότε το παιδί τους απλά δυσκολεύεται και πότε η δυσκολία αυτή κυμαίνεται σε «παθολογικά» επίπεδα. Μία συζήτηση με τον εκπαιδευτικό του παιδιού και μία αξιολόγηση από έναν ειδικό, εάν κρίνεται απαραίτητη, θα εντοπίσει το πιθανό πρόβλημα, θα λύσει τις απορίες του γονιού, θα τον καθησυχάσει και θα τον καθοδηγήσει.

• Γράφουμε μόνο στα Ελληνικά, όχι Greeklish - παρακαλούμε σεβαστείτε την ελληνική γλώσσα
• Δεν γράφουμε ολόκληρο το σχόλιο με ΚΕΦΑΛΑΙΑ.
• Αποφεύγουμε τις ύβρεις και τους απαξιωτικούς, ανυπόστατους ή προσβλητικούς χαρακτηρισμούς.
• Δεν υπάρχει περιορισμός στο μέγεθος του κειμένου, ωστόσο καλό θα ήταν να περιοριστείτε σε σύντομους σχολιασμούς.