Το υπόμνημα κατέθεσε εκ μέρους της Περιφερειακής Ένωσης Δήμων (ΠΕΔ) Νοτίου Αιγαίου και το οποίο ανέπτυξε ενώνπιον της Επιτροπής ο δήμαρχος Σύρου – Ερμούπολης Γιάννης Δεκαβάλλας.
Συνεδρίασε στις 31 Ιανουαρίου 2012 η Ειδική Μόνιμη Επιτροπή Περιφερειών της Βουλής υπό την προεδρία της Βουλευτή Κέρκυρας Αγγελικής (Άντζελας) Γκερέκου, με ισχυρή παρουσία εκπροσώπων της Περιφέρειας Νοτίου Αιγαίου και θέμα την Περιφερειακή Ανάπτυξη Νοτίου Αιγαίου.
Στην Επιτροπή ήταν παρόντες και ανέπτυξαν διεξοδικά τις προτάσεις τους ο Περιφερειάρχης Ν. Αιγαίου Γιάννης Μαχαιρίδης, ο χωρικός Αντιπεριφερειάρχης Κυκλάδων Γιώργος Πουσσαίος, ο Δήμαρχος Σύρου Ερμούπολης και Αντιπρόεδρος της ΠΕΔ Ν. Αιγαίου Γιάννης Δεκαβάλλας, οι Δήμαρχοι Σίφνου Ανδρέας Μπαμπούνης, Τήλου Τάσος Αλιφέρης, και Καλύμνου Δημήτρης Διακομιχάλης, ο Πρόεδρος των Ξενοδόχων Μυκόνου Ανδρέας Φιορεντίνος, ο εκπρόσωπος της Ομοσπονδίας Ενοικιαζομένων Δωματίων Δωδεκανήσου Παναγιώτης Τοκούζης και ο Πρόεδρος του Δικτύου Μικρών Νησιών Λευτέρης Κεχαγιόγλου.
Στην Επιτροπή παρέστησαν και οι Βουλευτές Κυκλάδων, Παν. Ρήγας και Γ. Παπαμανώλης και οι Βουλευτές Δωδεκανήσου Γ. Ζωίδης και Γ. Κασσάρας.
Αναλυτικά το υπόμνημα το οποίο κατέθεσε εκ μέρους της Περιφερειακής Ένωσης Δήμων (ΠΕΔ) Νοτίου Αιγαίου και το οποίο ανέπτυξε ενώνπιον της Επιτροπής ο δήμαρχος Σύρου – Ερμούπολης Γιάννης Δεκαβάλλας, έχει ως ακολούθως:
ΠΕΡΙΦΕΡΕΙΑΚΗ ΕΝΩΣΗ ΔΗΜΩΝ ΝΟΙΟΥ ΑΙΓΑΙΟΥ
ΕΙΣΑΓΩΓΗ
Η Χώρα μας είναι η μοναδική χώρα της Ε.Ε. που διαθέτει μεγάλη γεωμορφολογική ποικιλία και παράλληλα μεγάλη γεωγραφική ασυνέχεια. Το γεγονός αυτό την καθιστά χώρα με χαρακτηριστικά που χρήζουν ιδιαίτερης αντιμετώπισης, προγραμματισμού και σχεδιασμού.
Η γεωγραφική ασυνέχεια της χώρας μας μεταφράζεται τόσο σε σχέση με την υπόλοιπη Ε.Ε. όσο και σε σχέση με το εσωτερικό της.
Σε σχέση με την υπόλοιπη Ε.Ε. καταβάλλεται προσπάθεια άρσης των συνεπειών της δια μέσου των διευρωπαϊκών δικτύων (κατασκευή οδικών αξόνων με πρωτεύοντα αυτόν της Εγνατίας οδού και βέβαια πάντοτε κάτω από το πρίσμα των συνδυασμένων μεταφορών).
Σε σχέση με το εσωτερικό της, η ασυνέχεια αυτή μεταφράζεται στα 15.000 χλμ της παράκτιας ζώνης της και τα εκατοντάδες μικρά και μεγαλύτερα νησιά της καθώς επίσης σε μικρότερο βαθμό στο βαθμό δυσκολίας στην ηπειρωτική επικοινωνία λόγω των γεωμορφολογικών εξάρσεων σε ορισμένες περιοχές. Για την άρση των συνεπειών της ασυνέχειας αυτής γίνονται στη χώρα μας από μηδενικές έως ελάχιστες προσπάθειες.
Αυτά τα 15.000 χλμ της παράκτιας ζώνης και τα εκατοντάδες μικρά και μεγαλύτερα νησιά της συνθέτουν ένα μοναδικό σύνολο το οποίο υπό κατάλληλες συνθήκες θα μπορούσε να αποτελέσει το συγκριτικό μας πλεονέκτημα. Οι ιδιαιτερότητες της νησιωτικής Ελλάδας αν δεν εκτιμηθούν σωστά και αν παράλληλα δεν δοθεί η απαραίτητη βαρύτητα στο σχεδιασμό της ανάπτυξής της, είναι βέβαιο ότι πολύ σύντομα το οιονεί αυτό πλεονέκτημα θα μετατραπεί σε μη αναστρέψιμο μειονέκτημα και η χώρα θα μετατραπεί σε χώρα δυο, ίσως και τριών ταχυτήτων.
Οι νησιωτικές περιοχές προσδιορίζονται από κοινά χαρακτηριστικά και προβλήματα τα οποία ομαδοποιούνται στις παρακάτω γενικές κατηγορίες:
• πολυδιάσπαση και συνακόλουθα περιφερικότητα και απομόνωση – η άρση της οποίας εν μέρει συνοδεύεται από υψηλό μεταφορικό κόστος,
• αξιόλογο αλλά και εύθραυστο περιβάλλον που αποτελεί τον σημαντικότερο πλουτοπαραγωγικό τους πόρο,
• περιορισμένους φυσικούς πόρους και κυρίως νερό, και
• ανεπαρκή κοινωνική υποδομή.
Η επίτευξη της κοινωνικής και οικονομικής συνοχής που αποτελεί προϋπόθεση για την ολοκλήρωση του εθνικού, και κοινοτικού χώρου, βασίζεται στην περίπτωση του νησιωτικού χώρου στην αντιμετώπιση των παραπάνω προβλημάτων και κυρίως την υπέρβαση των δυσκολιών πρόσβασης που αποτελούν μία από τις κύριες παραμέτρους των υφιστάμενων ανισοτήτων.
Επομένως, ο στόχος της χωρικής ολοκλήρωσης απαιτεί τη διαμόρφωση μιας αυτόνομης αναπτυξιακής πολιτικής για τον νησιωτικό χώρο η οποία πρέπει να λάβει υπόψη πέρα από τα παραπάνω προβλήματα και τα βασικά αναπτυξιακά χαρακτηριστικά αυτού του χώρου που αφορούν:
• στην εξάρτηση της οικονομικής βάσης των νησιωτικών περιφερειών από τον τουρισμό που σε ένα επίπεδο συνδέεται με τους θετικούς οικονομικούς δείκτες αλλά σε ένα δεύτερο επίπεδο αναδεικνύει την μονομερή ανάπτυξη των νησιών και την εξάρτηση από τις διακυμάνσεις της τουριστικής κίνησης αλλά και την εγκατάλειψη των άλλων βασικών παραγωγικών κλάδων,
• τη στήριξη του αναπτυξιακού προτύπου σε παραδοσιακούς κυρίως κλάδους και μεθόδους παραγωγής (λόγω του γενικά χαμηλού τεχνολογικού επιπέδου),
• την ύπαρξη σημαντικών ανισοτήτων στο εσωτερικό της νησιωτικής αυτής χωρικής περιφέρειας.
Οι ιδιαιτερότητες της νησιωτικής Ελλάδας έχουν αναγνωρισθεί και Συνταγματικά (αρθ. 101 του Αναθεωρημένου Συντάγματος του 2001). Οι νησιωτικές εν γένει περιοχές αναφέρονται σαν χρήζουσες ιδιαίτερης αντιμετώπισης και σε άλλες Ευρωπαϊκές Συνθήκες (Άμστερνταμ κλπ).
Μέχρις στιγμής όμως όλες οι παραπάνω αναφορές αποτελούν γράμμα κενού περιεχομένου αφού δεν έχει γίνει κάποια σοβαρή προσπάθεια «αποκωδικοποίησης» της έννοιας της νησιωτικότητας και επομένως δεν έχει ορισθεί το πεδίο και ο τρόπος εφαρμογής των ιδιαίτερων απαιτούμενων πολιτικών.
Βέβαια, τα τελευταία χρόνια εφαρμόζονται κάποιες ειδικές πολιτικές υπέρ των νησιών όπως :
? ευνοϊκή φορολογική αντιμετώπιση των νησιών με μειωμένους συντελεστές Φ.Π.Α. έως 30% σε σχέση με την υπόλοιπη Ελλάδα.
? Για τους μόνιμους κατοίκους των μικρών νησιών (μέχρι 3100 κατοίκους) μειώθηκε ο φόρος εισοδήματος, αγοράς και γονικής παροχής ακινήτων.
? Για τις επιχειρήσεις που δραστηριοποιούνται στα μικρά νησιά μειώθηκε ο συντελεστής φορολογίας.
? Επιδοτούνται οι άγονες ακτοπλοϊκές και αεροπορικές γραμμές οι οποίες χαρακτηρίζονται δημοσίου συμφέροντος.
Τα μέτρα αυτά παρότι κινούνται προς θετική κατεύθυνση, δεν ήταν αρκετά να αντιμετωπίσουν την πολυπλοκότητα της νησιωτικότητας.
Η αδυναμία των πολιτικών που εφαρμόσθηκαν να δώσουν λύσεις στο αναπτυξιακό πρόβλημα των νησιών οδήγησε στο συμπέρασμα ότι οι ιδιαιτερότητες των νησιών ταυτίζονται με φυσικά μειονεκτήματα που είναι αδύνατο να ανατραπούν.
Η θεώρηση λοιπόν του νησιώτικου χώρου ως περιοχή με ιδιαιτερότητες στην χάραξη στρατηγικής αναπτυξιακής πολιτικής λόγω της άνισης ανάπτυξης και της απομόνωσης των νησιωτικών ενοτήτων, οφείλει να οδηγήσει στην διατύπωση εξειδικευμένων τομεακών πολιτικών.
Μεταφορές
Το κεφάλαιο αυτό είναι κομβικής σημασίας για κάθε νησιωτική περιοχή. Δεν μπορεί να υπάρξει κανενός είδους ανάπτυξη αν δεν σχεδιασθεί και υλοποιηθεί ένα επαρκές και προσβάσιμο από όλους σύστημα μεταφορών - επικοινωνίας τόσο με το κέντρο όσο και μεταξύ των νησιών. Πρέπει δε να υπάρξει θεσμική κατοχύρωση του ελάχιστου δημόσιου συγκοινωνιακού δικτύου.
Στην ηπειρωτική χώρα, κατά κύριο λόγο το κράτος και η Ε.Ε. και κατά δεύτερο η ιδιωτική πρωτοβουλία, επενδύουν τεράστια κεφάλαια για την υλοποίηση των απαραίτητων έργων υποδομής σε επίπεδο οδοποιίας και συστήματος μεταφορών. Ιδίως τα τελευταία χρόνια έχουν γίνει ποιοτικά και ποσοτικά άλματα που αλλάζουν καθημερινά προς το καλύτερο την ποιότητα ζωής των πολιτών, τους όρους γρήγορης και ασφαλούς μετακίνησης και την επιχειρηματικότητα - ανάπτυξη.
Κάτι αντίστοιχο δεν συμβαίνει με τη νησιωτική Ελλάδα. Απεναντίας, τα πράγματα τείνουν όχι να βελτιωθούν αλλά να χειροτερεύσουν. Θεωρούμε ότι δεν χρειάζεται περισσότερη ανάλυση - τεκμηρίωση σ’ αυτό το τεράστιο πρόβλημα που καθημερινά βιώνουμε.
Σ’ ένα τόσο θεμελιώδες κεφάλαιο δεν μπορούμε να αφήνουμε την ελεύθερη αγορά να καθορίζει από μόνη της τους κανόνες του παιχνιδιού. Πρέπει με μέριμνα του κράτους να σχεδιασθεί και υλοποιηθεί το νησιωτικό σύστημα μεταφορών και βέβαια να υπάρξουν οι αντίστοιχες χρηματοδοτήσεις υιοθετώντας την αρχή του «μεταφορικού ισοδύναμου» μεταξύ χερσαίων και θαλάσσιων μεταφορών όπως παρακάτω περιγράφεται.
Ο κυρίαρχος ρόλος και το βαρύ μεταφορικό έργο πρέπει να αποδοθεί στις θαλάσσιες μεταφορές.
Έτσι, πρέπει να σχεδιασθεί ένα σύστημα θαλάσσιας επικοινωνίας τόσο των νησιών μεταξύ τους όσο και με την ηπειρωτική χώρα αλλά και με τις προς ανατολάς γειτνιάζουσες χώρες, κατ’ αντιστοιχία και κατ’ επέκταση του εθνικού, επαρχιακού και τοπικής σημασίας οδικού δικτύου που υπάρχει στην ηπειρωτική χώρα.
Πρέπει παράλληλα οι διαδρομές να μπορούν να διανυθούν στον ταχύτερο δυνατόν χρόνο με ασφάλεια και οικονομικά για το χρήστη.
Επειδή μια τέτοια πολιτική είναι βέβαιο ότι δεν μπορεί να εφαρμοσθεί μόνο από την ιδιωτική πρωτοβουλία και τον ελεύθερο ανταγωνισμό, πρέπει να μεριμνήσει και το κράτος όπως ακριβώς συμβαίνει με τις χερσαίες μεταφορές.
Πρέπει επομένως να δοθούν κίνητρα για τη δρομολόγηση πλοίων σε προκαθορισμένες διαδρομές, με συγκεκριμένες προδιαγραφές και με καθορισμό ανώτατου ορίου οικονομικής επιβάρυνσης του χρήστη ανά διαδρομή.
Είναι ευνόητο ότι το θέμα αυτό είναι μεγάλο και σύνθετο και με πολλές παραμέτρους – νομικές και θεσμικές δεσμεύσεις. Όμως δεν νοείται νησιωτική πολιτική και νησιωτική αναπτυξιακή διαδικασία δίχως παρέμβαση σ’ αυτό τον τομέα τόσο σε εθνικό όσο και σε επίπεδο Ε.Ε.
Έτσι, συνοπτικά οι αρχές – στόχοι που πρέπει να διέπουν μια τέτοια πολιτική είναι:
• Καθορισμός – σχεδιασμός – ιεράρχηση του δικτύου θαλασσίων επικοινωνιών κατ’ αντιστοιχία του χερσαίου δικτύου.
• Καθορισμός προδιαγραφών για κάθε δρομολόγιο και πλοίο (μέγιστος χρόνος, μεταφορική ικανότητα κλπ) που μπορούν να ποικίλουν ανάλογα με την ιεράρχηση του δικτύου που εξυπηρετείται και το είδος του μεταφορικού έργου.
• Καθορισμός ελάχιστης συχνότητας δρομολογίων.
• Καθορισμός μεγίστου ορίου οικονομικής επιβάρυνσης για τον εξυπηρετούμενο επιβάτη ή μεταφορά εμπορεύματος. Πέραν του ορίου αυτού να εξετασθεί η δυνατότητα επιδότησης του εισιτηρίου.
• Παροχή οικονομικών κινήτρων για την εξυπηρέτηση των παραπάνω στόχων – αρχών καθώς επίσης και για τη ναυπήγηση νέων σκαφών και ιδιαίτερα των μικρών που θα μπορούσαν να εξυπηρετήσουν κατά προτεραιότητα τα μικρά νησιά.
Πρέπει επομένως να μελετηθεί, θεσμοθετηθεί και υλοποιηθεί ένα ΕΘΝΙΚΟ ΣΥΣΤΗΜΑ ΘΑΛΑΣΣΙΩΝ ΜΕΤΑΦΟΡΩΝ που να συμπεριλαμβάνει και το κομβικό κεφάλαιο των ΣΥΝΔΥΑΣΜΕΝΩΝ ΜΕΤΑΦΟΡΩΝ, με όλα τα παραπάνω προαπαιτούμενα – προδιαγραφές – θεσμικά και οικονομικά κίνητρα.
Αυτή είναι και η κατ’ εξοχήν κατά την άποψή μας νησιωτική πολιτική.
Κάτι αντίστοιχο και κατά δεύτερο λόγο μπορεί να ισχύσει και για το σύστημα των αερομεταφορών.
Αντίστοιχη πολιτική πρέπει να εφαρμοσθεί και για την υλοποίηση ενός ικανού δικτύου χερσαίων εγκαταστάσεων για την καλύτερη εξυπηρέτηση των παραπάνω τιθέμενων στόχων.
Εξειδικεύοντας και εμπλουτίζοντας τα ανωτέρω, επιγραμματικά προτείνουμε:
1. ΜΕΤΡΑ ΕΘΝΙΚΑ.
• Οργάνωση ενός ενιαίου κέντρου απόφασης και συντονισμού με την συμμετοχή όλων των εμπλεκομένων με υλικοτεχνική και επιστημονική υποστήριξη.
• Δημιουργία παρατηρητηρίου που θα καταγράφει- αναλύει- σχεδιάζει τα δεδομένα και θα υποβοηθάει το κέντρο απόφασης με παράλληλη ενημέρωση και των χρηστών με τα δικαιώματα και τις υποχρεώσεις.
2. ΘΕΣΜΙΚΑ ΜΕΤΡΑ
• Μηχανισμοί για την χρηματοδότηση με την υιοθέτηση Α) της αρχής του μεταφορικού ισοδυνάμου (εναρμόνιση της τιμολογιακής επιβάρυνσης του χρήστη των θαλάσσιων μεταφορών με αυτή των χερσαίων μεταφορών για την απολαβή ανάλογης υπηρεσίας, αλλά και του συνολικού σχεδιασμού των μεταφορών) και Β) της αρχής της καθολικής υπηρεσίας ( εξασφάλιση ελάχιστης εγγυημένης υπηρεσίας δημοσίου συμφέροντος με ποιοτικά-ποσοτικά κριτήρια για κάθε χρήστη, ανεξάρτητα από γεωγραφική του θέση με προσιτή τιμή και με ορισμό της ανώτερης τιμής - οροφή από πλευράς χρήστη).
• Μείωση του κόστους των εμπορευματικών μεταφορών άμεσα ή με γενναία επιχορήγηση εξειδικευμένου μεταφορικού μέσου με την ανάλογη μείωση του ναύλου ώστε να επιτευχθεί η μείωση του κόστους ζωής στα νησιά μας λόγω εισαγωγής φθηνότερων προϊόντων και ανταγωνιστικών εξαγώγιμων προϊόντων από τα νησιά.
Πολιτιστικό Περιβάλλον.
Αποτελεί ένα από τα σημαντικότερα συγκριτικά πλεονεκτήματα των νησιωτικών περιοχών, πλεονεκτήματα τα οποία πρέπει να αναδείξουμε. Αποτελεί επίσης πεδίο που χρήζει συνολικής αντιμετώπισης. Ο πλούτος και ο μεγάλος αριθμός των μνημείων που υπάρχουν στα νησιά χρήζει ιδιαίτερης συνολικής αντιμετώπισης. Η συντήρηση τους και η αξιοποίηση τους μέχρι σήμερα από τους κρατικούς φορείς δεν είναι ικανοποιητική, και ως εκ τούτου προτείνουμε ένα νέο μοντέλο συνδιαχείρισης τους με την συνεργασία της πρωτοβάθμιας τοπικής αυτοδιοίκησης σε θέματα συντήρησης και ανάδειξης τους, πιθανόν μέσω προγραμματικών συμβάσεων με το Υπουργείο Πολιτισμού.
Η διατήρηση της αρχιτεκτονικής φυσιογνωμίας των παραδοσιακών οικισμών καθώς και η ανάδειξη του φυσικού περιβάλλοντος, πρέπει να αποτελέσει κυρίαρχο άξονα της νησιωτικής πολιτικής.
Ο στόχος αυτός μπορεί να επιτευχθεί με την κατάρτιση μεσοπρόθεσμων ειδικών προγραμμάτων που παραπέμπουν στον χωροταξικό – πολεοδομικό σχεδιασμό και στην παροχή άμεσων κινήτρων.
Στα άμεσα κίνητρα, πρέπει να εξετασθεί η δυνατότητα επαρκούς επιδότησης για την αποκατάσταση όλων των παραδοσιακών κτισμάτων δίχως εξαιρέσεις και με πιθανή διαβάθμιση ανάλογα με το μέγεθος των νησιών. Είναι γνωστό ότι ιδιαίτερα στα μικρά νησιά, το κόστος αποκατάστασης ή ανέγερσης ενός κτίσματος είναι κατά πολύ υψηλότερο από το αντίστοιχο σε μεγαλύτερα νησιά. Αν επί πλέον θεωρήσει κάποιος ότι η αποκατάσταση ενός κτίσματος σε μικρό νησί ενέχει και άλλες προσδοκώμενες αναπτυξιακές παραμέτρους, θεωρούμε ότι τα νησιά αυτά πρέπει να έχουν προτεραιότητα μεταφραζόμενη σε μεγαλύτερα οικονομικά κίνητρα.
Προτείνουμε επομένως τη θέσπιση οικονομικών κινήτρων (ποσοστό επιδότησης) για την αποκατάσταση παραδοσιακών κτισμάτων σε όλα τα νησιά. Το ποσοστό αυτό μπορεί να καθορισθεί ανάλογα με τους διαθέσιμους πόρους και να υπάρχει διαβάθμιση αντιστρόφως ανάλογη προς το μέγεθος του νησιού ή την ευκολία πρόσβασης σ’ αυτό.
Το μέτρο και μόνο για τα μικρά νησιά θα μπορούσε να επεκταθεί αναλόγως (με μικρότερο βέβαια ποσοστό επιδότησης) και για τις νέες κατασκευές καθότι και γ’ αυτές το κόστος ανέγερσης είναι πολλαπλάσιο από το αντίστοιχο σε μεγαλύτερα νησιά, γεγονός που αποτελεί αντικίνητρο τόσο στην προσδοκώμενη συγκράτηση του πληθυσμού όσο και στη προσπάθεια σύγκλισης και άρσης των ενδοπεριφερειακών ανισοτήτων.
Θα μπορούσε επί πλέον να δοκιμασθεί πιλοτικά ένα μοντέλο συνολικής ανάπλασης ορισμένων αξιόλογων οικιστικών συνόλων στα μικρότερα νησιά με κρατική μέριμνα. Σε μια τέτοια προσπάθεια θεωρούμε ότι τα ανταποδοτικά οφέλη θα ήταν πολλαπλάσια.
ΦΥΣΙΚΟ ΠΕΡΙΒΑΛΛΟΝ
Στον τομέα του φυσικού περιβάλλοντος, η διατήρηση της βιοποικιλότητας και των οικοσυστημάτων αποτελεί στρατηγικό στοιχείο της τοπικής ταυτότητας στο πλαίσιο της περιφερειακής και διεθνούς ανταγωνιστικότητας.
Θα πρέπει επί πλέον να σχεδιαστούν και να ληφθούν μέτρα για την επεξεργασία των αποβλήτων, για αντιπλημμυρικά έργα, για βιολογικούς καθαρισμούς, για ανακύκλωση, για διαχείριση υδατικών πόρων και για ανανεώσιμες πηγές ενέργειας και να διασφαλισθεί η έννοια της αειφορίας σε όλα τα επίπεδα. Η αρμοδιότητα της διαχείρισης των υδατικών πόρων πρέπει να περιέλθει αποκλειστικά στην πρωτοβάθμια τοπική αυτοδιοίκηση.
Είναι απαραίτητος ο στρατηγικός σχεδιασμός της οικονομικά, κοινωνικά και περιβαλλοντικά βιώσιμης ανάπτυξης των νησιών, όπου θα λαμβάνονται υπόψη τόσο οι εξωτερικές παράμετροι-περιορισμοί που τίθενται από το διεθνές ανταγωνιστικό οικονομικό σύστημα, όσο και συγκεκριμένες συνθήκες και αντοχές του νησιωτικού χώρου.
Πλέον των παραπάνω προτείνουμε τη δυνατότητα χρηματοδότησης οποιασδήποτε καινοτόμας πρότασης σε επίπεδο έργου και μελέτης που να αφορά στα έργα υποδομής, εξοικονόμησης ενέργειας και προστασίας περιβάλλοντος.
ΧΩΡΟΤΑΞΙΑ _ΠΕΡΙΒΑΛΛΟΝ
Ήρθε η ώρα που πρέπει με τόλμη να οριοθετήσουμε τους στόχους και τις προτεραιότητές μας, βάσει κανόνων και αρχών. Και για να γίνει αυτό ένας μόνο τρόπος υπάρχει.
Να συμβάλουμε όλοι μας στη χωροταξική και πολεοδομική θωράκιση της χώρας
Ο χωροταξικός – πολεοδομικός σχεδιασμός, αποτελεί το μεγαλύτερο από τα μεγάλα έργα και ουδέποτε έχει αντιμετωπισθεί σαν τέτοιο.
Έτσι, επειδή ακριβώς η νησιωτική χώρα (πολύ περισσότερο από την υπόλοιπη χώρα) δεν αντέχει πλέον την άναρχη ανάπτυξη και επειδή τα νησιά μας αποτελούν αυτοτελείς μονάδες – μοντέλα ως προς τη χωρική τους διάρθρωση, απαρχή της έννοιας της νησιωτικής πολιτικής πρέπει και μπορεί να αποτελέσει η σχεδιασμένη ανάπτυξή τους. Χωροταξικά και πολεοδομικά. Κατά απόλυτη προτεραιότητα. Πρέπει επομένως να αναδείξουμε αυτό το στόχο – αναγκαιότητα και να τον καταστήσουμε εθνικό στόχο – προτεραιότητα, ενισχύοντας τον με κάθε τρόπο και βέβαια με τα απαραίτητα οικονομικά κίνητρα.
ΕΝΕΡΓΕΙΑ
Τα νησιά έχουν συγκριτικό πλεονέκτημα , στην και θα μπορούσαν με την κατάλληλη πολιτική να «εξάγουν» ενέργεια στην υπόλοιπη χώρα συμβάλλοντας παράλληλα στην απαιτούμενη εξοικονόμησή της.
Στον τομέα αυτό βρισκόμαστε ήδη μακριά από τους στόχους που έχουν τεθεί από την Ε.Ε. και πιστεύουμε ότι οι νησιωτικές περιοχές πρέπει να παίξουν καθοριστικό ρόλο.
Παροχή επομένως περισσότερων κινήτρων για την παραγωγή ενέργειας από ανανεώσιμες πηγές, δημιουργία συστήματος μεταφοράς στην υπόλοιπη χώρα (ενεργειακή διασύνδεση) και αντίστοιχη απλούστευση των διαδικασιών για τη λειτουργία των αντίστοιχων εγκαταστάσεων καθότι οι σημερινές διαδικασίες αποτελούν αντικίνητρο.
ΥΓΕΙΑ
Στις νησιωτικές περιοχές διαπιστώνεται χαμηλό επίπεδο παροχής υπηρεσιών υγείας και κοινωνικής πρόνοιας λόγω υποστελέχωσης των νοσοκομείων, των κέντρων υγείας, των αγροτικών ιατρείων και έλλειψη εξοπλισμού, γεγονός που συνεπάγεται μετακίνηση των ασθενών στα μεγάλα αστικά κέντρα για αντιμετώπιση σοβαρών ασθενειών με μεγάλη οικονομική τους επιβάρυνση.
Για να προαχθεί η ποιότητα ζωής των νησιωτών, συμπεριλαμβανομένης της υγείας και ασφάλειάς τους, απαιτείται αύξηση των κοινωνικών δαπανών για την υγεία. Απαιτείται, μεταξύ άλλων, ο σχεδιασμός νέων καινοτόμων συστημάτων και υποδομών υγείας, όπως η τηλεϊατρική, που θα διασφαλίσουν στους κατοίκους των νησιών, ιδιαίτερα των μικρών και απομακρυσμένων, ποιοτική βελτίωση της περίθαλψης και ίση πρόσβαση με εκείνη των κατοίκων των ηπειρωτικών περιοχών της χώρας. Επί πλέον, είναι άμεσα επιβεβλημένη η αύξηση των γιατρών και του νοσηλευτικού προσωπικού στην πρωτοβάθμια Φροντίδα Υγείας σε όλα τα νησιά, ιδιαίτερα τα πλέον μικρά και απομακρυσμένα. Πάγια θέση μας είναι η αποκλειστική αρμοδιότητα της πρωτοβάθμιας περίθαλψης και των κέντρων υγείας να περιέλθει με τους αντίστοιχους οικονομικούς πόρους στην πρωτοβάθμια αυτοδιοίκηση. Όσον αφορά τα νοσοκομεία, αυτά να περιέλθουν στην αποκλειστική αρμοδιότητα της Περιφέρειας. Να ανασυστηθούν τα περιφερειακά ΔΥΠΕ (πρώην ΠΕΣΥ) με έδρα και να δημιουργηθεί ΕΚΑΒ με έδρα τις Κυκλάδες. Ενίσχυση των υποδομών σε πτητικά κλπ μέσα για την αερομεταφορά ασθενών. Συνέχιση της λειτουργίας και ενίσχυση της χρηματοδότησης ς των προγραμμάτων πρόνοιας που υλοποιούνται στα νησιά (Βοήθεια στο Σπίτι, ΚΗΦΗ , ΚΔΑΠΑ , Κινητές Μονάδες Ψυχικής Υγείας