Το πρώτο Νοσοκομείο της ανεξάρτητης Ελλάδας, έργο των προσφύγων που ίδρυσαν την Ερμούπολη μέσα στις φλόγες της Επανάστασης, σήμερα υπολειτουργεί, υποβαθμισμένο, με τεράστιες ελλείψεις σε προσωπικό, αδυνατώντας να ανταποκριθεί ως το μοναδικό στις Κυκλάδες επιπέδου νομαρχιακού, Νοσοκομείο.
Το Νοσοκομείο Σύρου ιδρύθηκε το 1825 με συνεισφορές των κατοίκων της Ερμούπολης, πρόσφυγες όλοι, μικρό αρχικά λειτουργούσε υποτυπωδώς στις αρχές του 1826.
Η ισχυρή τάξη των εμπόρων αποφάσισε να οικοδομήσει νέο κτίριο, ώστε να ανταποκρίνεται στις διαρκώς αυξανόμενες ανάγκες και χάρη στις γενναίες δωρεές που έγιναν το νέο Νοσοκομείο ήταν έτοιμο το 1827.
Στη συνέχεια, με επίμονη απαίτησή τους στο κράτος, καθιερώθηκε στο λιμάνι της Ερμούπολης πρόσθετος φόρος στα εισαγόμενα προϊόντα, οι πόροι του οποίου προοριζόταν αποκλειστικά για την αντιμετώπιση των δαπανών λειτουργίας και συντήρησης του Νοσοκομείου. Αργότερα, επιβλήθηκε για τον ίδιο σκοπό και ειδικός φόρος επί των ναυπηγούμενων πλοίων στους ταρσανάδες της Σύρου.
Η περίθαλψη στο Νοσοκομείο παρεχόταν δωρεάν και χωρίς διακρίσεις, ενώ υπηρέτησαν σε αυτό γνωστοί γιατροί της εποχής, ο Σμυρναίος Μιχαήλ Ναύτης, οι Χιώτες, Γεώργιος Γλαράκης, Ιωάννης Πρασακάκης και Ιωάννης Βούρος, οι Κυδωνιείς Παναγιώτης Ζωντανός και Μαρίνος Βαλσαμάκης, ο Γεώργιος Τήνιος κ.ά.
Το Νοσοκομείο της Ερμούπολης, καθ’ όλη τη διάρκεια της Ελληνικής Επανάστασης, πρόσφερε ανεκτίμητες υπηρεσίες, ιατροφαρμακευτική και επιστημονική περίθαλψη και είχε γίνει το ιατρικό κέντρο της επαναστατημένης Ελλάδας.
Στη θέση που βρίσκεται σήμερα το Νοσοκομείο κτίστηκε, κυρίως με χρηματικές δωρεές εν ζωή, του Ιωάννη Κυριαζή Βαρδάκα και με κεφάλαια από τη συγχώνευση τριών κληροδοτημάτων που άφησε ο ίδιος με ιδιόχειρη διαθήκη τo 1943.
Στην αποπεράτωση του Νοσοκομείου συνέβαλε ακόμη το κληροδότημα του Σταματίου Κωνσταντίνου Πρώιου και το Ελληνικό Δημόσιο με το 1/10 της συνολικής δαπάνης.
Το σημερινό Γενικό Νοσοκομείο Σύρου αποτελεί συνέχεια του πρώτου στην Ελλάδα οργανωμένου Νοσοκομείου.
Με αφορμή τα εγκαίνια της ογκολογικής κλινικής, δωρεά του εφοπλιστή Α. Κομνηνού, ο πολυπράγμων Υπουργός Υγείας, κύριος Γεωργιάδης, ως «περιοδεύων θίασος», έκανε και πάλι θορυβώδη παρουσία και, παρά την ισχυρή παρουσία δυνάμεων των ΜΑΤ, βρέθηκε αντιμέτωπος με έντονες διαμαρτυρίες και αποδοκιμασίες των εργαζόμενων του Νοσοκομείου, αλλά και πλήθους πολιτών, που είχαν συγκεντρωθεί έξω από τους χώρους του Νοσοκομείου, το οποίο ήταν απρόσιτο λόγω των ισχυρών δυνάμεων των ΜΑΤ.
Ο χώρος της ογκολογικής κλινικής εγκαινιάστηκε, αλλά η λειτουργία της εξαρτάται από την στελέχωσή της με ειδικευμένο προσωπικό, το οποίο δεν υπάρχει. Οι εργαζόμενοι αντίθετα επισημαίνουν ότι εξ αιτίας των μεγάλων ελλείψεων σε προσωπικό στο Νοσοκομείο «η ασφάλεια των ασθενών και η ποιότητα των παρεχόμενων υπηρεσιών Υγείας είναι σε κίνδυνο».
Για τον Υπουργό Υγείας όμως, έχουν γίνει πλέον «καθημερινότητα» οι αποδοκιμασίες, συχνά μάλιστα, πολύ έντονες, όπως συνέβη στη Σύρο, για τις εγκαταλειμμένες στην τύχη τους δημόσιες δομές Υγείας ανά την Ελλάδα. Ο Υπουργός δείχνει να «απολαμβάνει» τις διαμαρτυρίες, αρέσκεται δήθεν στο να «τα ακούει» από τους εργαζόμενους, οι οποίοι εργάζονται ασταμάτητα, νυχθημερόν σε «συνθήκες γαλέρας» στις υποβαθμισμένες δημόσιες δομές Υγείας. Οι απαντήσεις του Υπουργού είναι «φωνή βοώντος εν τη ερήμω», ειρωνείες και νταϊλίκια, ενίοτε και «τσιρίδες». Απολαμβάνει όμως την ευρεία δημοσιότητα, έστω και αρνητική, που παίρνουν αυτές οι θορυβώδεις επισκέψεις του.
Τα προβλήματα στο Εθνικό Σύστημα Υγείας δεν αλλάζουν με τον θόρυβο που προκαλεί και τις συχνές φιέστες. Παραμένουν άλυτα, οξυμένα και ιδιαίτερα στα νησιά, εκρηκτικά, έως επικίνδυνα, όπως επισημαίνουν οι εργαζόμενοι.
Οι πρόχειρες και αναποτελεσματικές λύσεις με μετακινήσεις εργαζομένων από νησί σε νησί, με ολιγοήμερες αποσπάσεις και επιδοματική πολιτική με ψίχουλα τύπου «βάουτσερ», δεν αποδίδουν και δεν πείθουν. Οι κενές θέσεις στις νησιωτικές δομές αυξάνονται, δεν μειώνονται. Οι μονοπρόσωπες ειδικότητες, επί πλέον, καθεστώς στα Περιφερειακά Ιατρεία (Π.Ι.) και τα Κέντρα Υγείας (Κ.Υ.), παραμένουν στα αζήτητα και η Υγεία στα νησιά υποβαθμίζεται σταθερά σε πρωτόγονη και πρωτόγνωρη κατάσταση, που παραπέμπει σε εποχές, που θεωρούσαμε οριστικά παρελθόν.
Οι άγονες γραμμές στις ακτοπλοϊκές συγκοινωνίες έχουν γίνει στην Υγεία «άγονες θέσεις», απρόσιτες πλέον και δυσπρόσιτες, ακόμη και στα τουριστικά νησιά, που υποβιβάζονται ως προς το δημόσιο αγαθό της Υγείας και αυτά σε «ξεχασμένη Ελλάδα», όσο κι αν αυτό φαντάζει απίστευτο.
Οι εργαζόμενοι του Νοσοκομείου Σύρου διαμαρτύρονται για την υποστελέχωσή του και θέτουν επιτακτικά σε «ώτα μη ακουόντων» κυβερνητικών αιτήματα γνωστά διαχρονικά, τα οποία βαίνουν διαρκώς επιδεινούμενα:
• Στελέχωση του Νοσοκομείου και των Κέντρων Υγείας των Κυκλάδων με μόνιμο προσωπικό.
• Μονιμοποίηση των συμβασιούχων, που καλύπτουν πάγιες και διαρκείς ανάγκες.
• Ένταξη όλων των εργαζόμενων στα βαρέα και ανθυγιεινά επαγγέλματα.
• Έξω από τα Νοσοκομεία οι εργολάβοι.
• Ειδικά κίνητρα για τους εργαζόμενους στις νησιωτικές δομές Υγείας, ώστε να τις επιλέγουν και να παραμένουν σε αυτές.
Το ΚΙΝΗΜΑ ΔΗΜΟΚΡΑΤΙΑΣ, συμπαραστεκόμαστε στον αγώνα των εργαζομένων στο Νοσοκομείο Σύρου και στις δομές Υγείας των νησιών, με επεξεργασμένες θέσεις και πολιτικές στον τομέα της Υγείας.
Με άξονα της νησιωτικής πολιτικής το «Νησιωτικό Ισοδύναμο», οι θέσεις μας στα θέματα της Υγείας συγκροτούν το «υγειονομικό ισοδύναμο», ένα «Νησιωτικό ΕΣΥ» στα πλαίσια ενός σύγχρονου δημόσιου ΕΣΥ, με πυρήνα τις ιδιαιτερότητες της Νησιωτικότητας.
Για το ΚΙΝΗΜΑ η Νησιωτικότητα μπορεί και πρέπει να καταστεί, από εστία προβλημάτων, δύναμη ανάπτυξης για τη νησιωτική χώρα.
Ικανοποίηση όμως των αιτημάτων των εργαζομένων και των νησιωτών στο καυτό θέμα της Υγείας, δεν πρόκειται να προέλθει από την πολιτική του καθεστώτος Μητσοτάκη, πολιτική που έχει μετατρέψει την Υγεία, από δημόσιο αγαθό, σε προϊόν προς πώληση και προχωρεί στην πλήρη ιδιωτικοποίηση της Υγείας.
Υγεία για τους έχοντες είναι το πρόγραμμά της.
Η αλλαγή πολιτικής, η απαλλαγή από το καθεστώς Μητσοτάκη, είναι πλέον μονόδρομος, για να ανοίξει ο δρόμος για ένα Νέο Εθνικό Σύστημα Δημόσιας Υγείας, για ένα «Νησιωτικό ΕΣΥ», ώστε να δημιουργηθούν οι προϋποθέσεις ο νησιώτης, να αισθάνεται ασφάλεια για τη ζωή, αντί αυτό να είναι ζητούμενο καθημερινό.
Τα νησιά δικαιούνται σύγχρονες, οργανωμένες και στελεχωμένες δομές Υγείας.
Το Αιγαίο δικαιούται ανεξάρτητη υγειονομική Περιφέρεια.
Οι Κυκλάδες και οι νησιωτικοί γενικά νομοί δικαιούνται σύγχρονο ΕΚΑΒ, με δικά του εναέρια και πλωτά μέσα, με πλήρη και μόνιμη στελέχωση.
ΔΙΕΚΔΙΚΟΥΜΕ ΣΤΙΣ ΚΥΚΛΑΔΕΣ
Την αναβάθμιση του Νοσοκομείου Σύρου σε Νομαρχιακού επιπέδου Β/θμια νοσοκομειακή μονάδα, διευρυμένη και στελεχωμένη, ώστε να καλύπτει με ασφάλεια τις αυξημένες ανάγκες των Κυκλάδων.
Την αναβάθμιση και πλήρη λειτουργία του Νοσοκομείου Νάξου σύμφωνα με την μελέτη ανάπτυξής του (2002), αφού αυτή επικαιροποιηθεί.
Την ένταξη του Νοσοκομείου Σαντορίνης στο ΕΣΥ, την επέκταση και αναβάθμισή του.
Την επέκταση, αναβάθμιση, στελέχωση των Κέντρων Υγείας Μυκόνου και Πάρου και τη διεύρυνσή τους με δομές και υπηρεσίες Β/θμιας φροντίδας Υγείας.
Την πλήρη στελέχωση και τον εξοπλισμό των Κέντρων Υγείας και των Περιφερειακών Ιατρείων, ώστε αυτά να ανταποκρίνονται στις απαιτήσεις της σύγχρονης ζωής.
Την αντικατάσταση των μονοπρόσωπων θέσεων και ειδικοτήτων με πολυπρόσωπες σε όλες τις δομές Υγείας των νησιών (ΠΙ, ΚΥ, ΚΥ-Νοσοκομεία).
Διεκδικούμε επί πλέον γενναία μέτρα και κίνητρα, οικονομικά, επιστημονικά, κοινωνικά, για γιατρούς και υγειονομικούς, που να ανταποκρίνονται στις απαιτήσεις της «νησιωτικότητας», ώστε αυτά να ανταποκρίνονται στις αυξημένες ανάγκες της ζωής στα νησιά.
Προτεραιότητα πρέπει να δοθεί στην αντιμετώπιση του οξυμένου και καθημερινά επιδεινούμενου προβλήματος στέγης στα νησιά, για υγειονομικούς, εκπαιδευτικούς και γενικά δημόσιους λειτουργούς.
Η θεσμοθέτηση «στεγαστικού ισοδύναμου» σε ένα πλαίσιο αντίστοιχο με εκείνο του «μεταφορικού ισοδύναμου», άμεσα η επιδότηση του ενοικίου και μεσοπρόθεσμα κατασκευή κατοικιών για υγειονομικούς, το «σπίτι του γιατρού».
Τα νησιά μας δικαιούνται το δικό τους ΕΣΥ, το νησιωτικό ΕΣΥ
Οι νησιώτες ως πολίτες ισότιμοι , σύμφωνα με το Σύνταγμα, δεν έχουμε μόνο υποχρεώσεις προς την Πολιτεία, αλλά και δικαιώματα, τα οποία πρέπει να απολαμβάνουμε χωρίς εκπτώσεις και περιορισμούς.
Η συμβολή εξ άλλου των νησιών στην Εθνική Οικονομία έχει θετικό πρόσημο, καθότι η συμμετοχή τους στο ΑΕΠ ανέρχεται στό 25%.
Στην επέτειο των 200 χρόνων από την ίδρυση του πρώτου Νοσοκομείου του ελληνικού κράτους στη Σύρο, με τον ιδρώτα και τις δωρεές των κατοίκων της Σύρου, το μήνυμά μας είναι ένα:
Η Υγεία είναι και πρέπει να παραμείνει ΔΗΜΟΣΙΟ ΑΓΑΘΟ, δεν πωλείται, δεν αγοράζεται.
Κατερίνα Γιαννακά, μέλος του ΕΣ και του Τομέα Ναυτιλίας και Νησιωτικής Πολιτικής του Κινήματος Δημοκρατίας