Το πρώτο οργανωμένο κύμα ελέγχων στις βραχυχρόνιες μισθώσεις ενεργοποιεί το υπουργείο Τουρισμού, βάζοντας στην πράξη σε εφαρμογή το νέο πλαίσιο εποπτείας της αγοράς Airbnb. Οι Περιφερειακές Υπηρεσίες Τουρισμού (ΠΥΤ) αναλαμβάνουν να ελέγξουν τα πρώτα 1.500 ακίνητα που επιλέχθηκαν από τα μητρώα της ΑΑΔΕ, ενώ οι ιδιοκτήτες έχουν ήδη αρχίσει να λαμβάνουν ενημερωτικά e-mail για τις νέες υποχρεώσεις τους. Όσοι δεν πληρούν τις προδιαγραφές ή αρνηθούν τον έλεγχο κινδυνεύουν με πρόστιμα που ξεκινούν από 5.000 ευρώ και μπορούν να φτάσουν ακόμη και τις 20.000 ευρώ σε περίπτωση υποτροπής.
Η επιστολή που αποστέλλεται στους ιδιοκτήτες δεν αφήνει περιθώρια παρερμηνειών. «Αγαπητή κυρία / Αγαπητέ κύριε, δεδομένου ότι διαθέτετε ενεργούς ΑΜΑ στο Μητρώο Ακινήτων Βραχυχρόνιας Μίσθωσης της ΑΑΔΕ, σας ενημερώνουμε για τις νέες προδιαγραφές που ισχύουν για τα ακίνητά σας», αναφέρει το υπουργείο Τουρισμού, προειδοποιώντας ότι οι έλεγχοι ξεκινούν άμεσα και θα πραγματοποιούνται από υπαλλήλους των Περιφερειακών Υπηρεσιών Τουρισμού ή από μεικτά κλιμάκια με τη συμμετοχή της ΑΑΔΕ.
Η διαδικασία δεν θα ξεκινά με αιφνιδιαστική αυτοψία. Οι ιδιοκτήτες ή οι διαχειριστές θα ειδοποιούνται ηλεκτρονικά τουλάχιστον δέκα ημέρες πριν από τον έλεγχο και θα καλούνται να αποστείλουν όλα τα προβλεπόμενα δικαιολογητικά. Αν ο φάκελος είναι πλήρης και δεν προκύπτουν ενδείξεις παραβάσεων, ο έλεγχος θα ολοκληρώνεται διοικητικά. Αν όμως εντοπιστούν ελλείψεις ή ασάφειες, τότε θα ακολουθεί επιτόπια αυτοψία, ύστερα από ειδική έγγραφη εντολή, με τους ελεγκτές να φέρουν υπηρεσιακή ταυτότητα και τα στοιχεία του ακινήτου που ελέγχεται.
Ουσιαστικά, πριν φτάσει ο ελεγκτής στην πόρτα του ακινήτου, οι ιδιοκτήτες θα πρέπει να αποδείξουν ότι το κατάλυμα πληροί όλες τις νέες προδιαγραφές ασφαλείας και λειτουργίας που προβλέπει η νομοθεσία.
Συγκεκριμένα, θα πρέπει να διαθέτουν:
- ασφάλιση αστικής ευθύνης για ζημιές ή ατυχήματα,
- υπεύθυνη δήλωση ηλεκτρολόγου εγκαταστάτη,
- πυροσβεστήρες,
- ανιχνευτές καπνού,
- ρελέ διαρροής ή αντιηλεκτροπληξιακό διακόπτη,
- σήμανση διαφυγής,
- πιστοποιητικό μυοκτονίας και απεντόμωσης,
- φαρμακείο πρώτων βοηθειών,
- οδηγό με χρήσιμα τηλέφωνα έκτακτης ανάγκης.
Παράλληλα, το κατάλυμα θα πρέπει να αποτελεί χώρο κύριας χρήσης και να διαθέτει φυσικό φωτισμό, επαρκή αερισμό και κλιματισμό.
Οι κυρώσεις είναι ιδιαίτερα αυστηρές. Όποιος δεν επιτρέψει την είσοδο των ελεγκτών, δεν προσκομίσει τα απαιτούμενα στοιχεία ή διαπιστωθεί ότι δεν τηρεί τις υποχρεώσεις του νόμου, θα βρεθεί αντιμέτωπος με διοικητικό πρόστιμο 5.000 ευρώ. Αν η ίδια παράβαση επαναληφθεί μέσα σε ένα έτος, το πρόστιμο διπλασιάζεται στις 10.000 ευρώ, ενώ σε κάθε επόμενη υποτροπή τετραπλασιάζεται και φτάνει τις 20.000 ευρώ.
Οι πρώτοι 1.500 έλεγχοι αποτελούν την πιλοτική εφαρμογή του νέου συστήματος εποπτείας, το οποίο το υπουργείο Τουρισμού σχεδιάζει να επεκτείνει σταδιακά σε πολύ μεγαλύτερο αριθμό ακινήτων που δραστηριοποιούνται στις πλατφόρμες βραχυχρόνιας μίσθωσης. Στόχος είναι να ελεγχθεί αν τα καταλύματα λειτουργούν με τις ίδιες ελάχιστες προδιαγραφές ασφάλειας και ποιότητας, ενώ παράλληλα επιχειρείται να μπει τάξη σε μια αγορά που τα τελευταία χρόνια έχει αναπτυχθεί με ιδιαίτερα γρήγορους ρυθμούς.
Η ενεργοποίηση των ελέγχων έρχεται σε μια περίοδο κατά την οποία η κυβέρνηση επιχειρεί να αντιμετωπίσει και τις επιπτώσεις της εκρηκτικής ανάπτυξης των βραχυχρόνιων μισθώσεων στη στεγαστική αγορά. Σε πολλές περιοχές της χώρας, και ιδιαίτερα στο κέντρο της Αθήνας και στους δημοφιλείς νησιωτικούς προορισμούς, η προσφορά κατοικιών για μακροχρόνια μίσθωση έχει περιοριστεί σημαντικά, με αποτέλεσμα εργαζόμενοι, εκπαιδευτικοί, γιατροί και δημόσιοι υπάλληλοι να δυσκολεύονται ολοένα και περισσότερο να βρουν διαθέσιμη και οικονομικά προσιτή κατοικία.